VINSAMLEGA BÍÐIÐ HÉR EFTIR KALLI GJALDKERA

Þetta stóð á skiltum í bankanum. Stundum fór ég þangað í fylgd með foreldrunum. Ég spurði þau hvers vegna gjaldkerakarlinn léti aldrei sjá sig þótt maður biði og biði, enda voru stafsetningarreglur algjörlega á reiki í mínum huga. Þau reyndu að útskýra fyrir mér að þetta þýddi að gjaldkerinn kallaði á næsta viðskiptavin þegar röðin væri komin að honum. Ég trúði því rétt mátulega, hélt að þau væru bara að bulla, enda lifðu þau í öðrum veruleika en ég. Þau lifðu í einhverjum bullheimi þar sem maður þarf að sinna erindum í bönkum og á pósthúsum, fara í búðir og meira að segja að mæta í vinnu. Sjálfur þurfti ég aldrei að hafa áhyggjur af slíku. Ég pældi í töluvert eðlilegri hlutum á þeim tíma.

Þegar ég var einu sinni sem oftar orðinn hundleiður á að standa við biðskiltið færði ég mig að kubbaborðinu. Kannski gæti ég kubbað eitthvað fallegt á meðan foreldrarnir biðu í röðinni eða töluðu við gjaldkerann. Það reyndist vera tímasóun, því einhver annar krakki sat við borðið og hafði tekið alla bestu legókubbana til þess að byggja (að mínu mati) aumkunarverðan skúlptúr. Vonbrigðin uppmáluð stillti ég mér þá aftur upp við biðskiltið og beið.

Ég hafði líka tekið eftir að fullorðna fólkið ræddi oft flókna hluti og notaði hugtök sem höfðu enga merkingu fyrir mér. Það ræddi til dæmis stjórnmál, fjármál og eitthvað úr fréttunum – kannski um forræðisdeilu Sophiu Hansen og Halim Al. Stundum apaði ég eftir hugtakanotkun fullorðna fólksins án þess að hafa hugmynd um hvað ég væri að segja, svona til þess að hljóma virðulegri. Býflugnaveiðar, brunnklukkuveiðar og torfærur á reiðhjóli voru annars mínar ær og kýr.

Að hugsa sér að nú, ”örfáum” árum síðar sé ég orðinn fullorðinn - orðinn einn af bullurokkunum og farinn að taka þátt í vitleysunni. Þvaðra jafnvel um stjórnmál endrum og eins, á meira að segja að heita stjórnmálafræðingur skv. pappírnum. Hvað skyldi ég hafa sagt við því 6-7 ára gamall, hefði ég séð það fyrir?

Er enginn að afgreiða hérna?!

Fréttablaðið birti þessa mynd með frétt á föstudaginn. Fréttin var um þátt á sjónvarpsstöð Ingva, ÍNN, sem búið er að leggja af eða leggja í bleyti eða eitthvað. Fljótt á litið virðist myndin ekki koma fréttinni við að öðru leyti en því að þetta er Ingvi...með tómt vínglas í hönd. Niðurstaðan á kaffistofunni í vinnunni var sú að Ingvi væri að senda lesendum fréttarinnar skilaboðin "Er enginn að afgreiða hérna?! Glasið mitt er tómt!" eins og glögglega má sjá á svipnum.

Silvester time

Ég hef sagt nokkrum lesendum frá einum samstarfsmanni mínum í álverinu síðasta sumar. Hann var pólskur og talaði ensku við okkur með áberandi hreim. Hann hafði búið á Íslandi í fáeina mánuði ef ég man rétt. Sennilega er leitun að öðrum eins meistara.

Hann ávarpaði mig oftast "Hey, Gúmmí", en nöfn starfsmanna eru alltaf framan á hjálmunum og á fötunum. Eitt af því fyrsta sem hann tilkynnti mér var: "Hey Gúmmí, Friday...I get the money" (sagt í hálfgerðum mafíósatón). Ég áttaði mig ekki strax á hvað hann ætti við og spurði "Ok...what money?" og þá svaraði hann "paycheck", sem var rétt - útborgunardagur í álverinu var næsti föstudagur.

Skömmu eftir útborgunardaginn mikla kom hann frekar vonsvikinn og sagði okkur að hann hefði bara fengið í kringum 150.000 kr. útborgaðar, sem hljómaði óeðlilega lítið sem mánaðarlaun, enda höfðum við hinir fengið mun hærra. Svo talaði hann við fólk á skrifstofunni til þess að fá skýringar og þá kom í ljós að hann hafði ekki skilað inn skattkorti, sem var kannski ekkert skrýtið, því enginn hafði sagt honum neitt um það. Eftir það kom hann til mín og sagði: "Hey Gúmmí, they tell me I have to get this skatkort...this is true?!" og ég gat staðfest að það væri rétt.

Einn daginn sagði annar samstarfsmaður honum frá áramótunum á Íslandi, að þau væru mögnuð og lýsti flugeldasprengingum og partýhaldi með miklum tilþrifum fyrir honum. Eftir smáskammt af fjálglegum lýsingunum greip sá pólski inn í og sagði "aaa, you mean silvester time?" og hinn samstarfsmaðurinn hló bara og sagði "silvester time, what the fuck is that?". Þá reyndi sá pólski að útskýra það fyrir honum að hann ætti við áramótafögnuð eða áramót og hinn skildi um leið. Síðan skrapp hinn samstarfsmaðurinn frá. Sá pólski virtist ekki viss um að það hefði alveg komist til skila hvað "silvester time" væri og tók upp krítina sína og skrifaði á gráa steynsteypuna inni í kerskála "2006 -> 2007", benti á það og sagði við mig "you know Gúmmí, when there is maybe 2006, an then there comes 2007...that is silvester time".

Þetta er það helsta sem ég man eftir en það var fleira gull sem kom frá þessum ágæta manni.

Er Sylvester Stallone forsenda góðra áramóta í Póllandi?

Sólarhringsvinna

Um daginn var ég í skautskiptum alla 12 tímana í álverinu. Keyrði skautbakka og mölbakka á lyftaranum, opnaði og lokaði pottum og sópaði. Þetta er sveittasta og skítugasta verkið í kerskálanum. Menn verða sótsvartir í framan eins og námuverkamenn. Þegar ég kom heim lét mamma mig bera viðurstyggilega og ókristilega þungan og umfangsmikinn svefnsófa upp í íbúðina með mági sínum. Eftir þetta borðaði ég og fór að sofa.

Þegar ég lokaði augunum til að fara að sofa um kvöldið sá ég strax bara skautbakka og ker. Svo dreymdi mig:

1. Ég var að keyra á lyftara og kom að gríðarstórum haug af mölbökkum, sem enginn komst yfir nema fuglinn fljúgandi. Þeim var ekki staflað skipulega upp heldur voru allir á rúi og stúi. Ég þurfti einhvern veginn að brjóta mér leið í gegn. Handan haugsins hefur eflaust beðið verkefni, opna, loka, sópa, og flytja bakka af stað A á stað B. Ekki keyra bakkarnir sig sjálfir.
2. Ég var að bera kleppþungan svefnsófa en vissi þó ekki hvert. Þetta var ferð án áfangastaðar.

Ætti ég ekki að vera á launum allan sólarhringinn þegar mig er farið að dreyma vinnuna eftir tólf tíma vakt? Er sem betur fer kominn í frí núna fram á miðvikudagsmorgun.

Spánskt fólk

Sumt fólk sem verður á vegi mínum kemur gríðarlega spánskt fyrir sjónir. Þannig var að í morgun átti ég að mæta á stað hér í borginni á vegum vinnunnar til þess að fara á lyftaranámskeið. Þegar á staðinn var komið byrjaði ég að leita að innganginum. Hann fann ég fljótlega og gekk inn í húsið sem var á nokkrum hæðum og innihélt nokkur fyrirtæki, banka, skrifstofur o.fl. Þar kom kona aðvífandi og tilkynnti mér öskupirruð í óspurðum fréttum: "BANKINN OPNAR EKKI FYRR EN KLUKKAN NÍU!" og þrammaði síðan rakleiðis niður stiga svo glumdi í klossunum og bergmálaði í veggjunum. Í nokkrar sekúndur á eftir stóð ég kyrr og gapti af undrun. Síðan labbaði ég upp stigann þar sem námskeiðið átti að vera.

Ef konan hefði mætt mér þarna urrandi brjáluðum að berja á dyr bankans, gargandi: "HVERNIG ER ÞAÐ, ER ENGIN AFGREIÐSLA HÉRNA?!...ER ÉG AÐ BORGA FYRIR ÞESSA ÞJÓNUSTU?!" o.s.frv. hefði ég skilið stundarbrjálæði hennar. Þá hefði tilkynning hennar líklega róað mig niður og ég hefði sagt: "ó..úbbs...afsakið..." og hrökklast á brott. Þetta var hins vegar ekki þannig, eina tilefnið að viðbrögðum konunnar var það að ég gekk inn í þriggja hæða byggingu, pollrólegur, á leið á lyftaranámkeið og það vildi svo til að banki var staðsettur í sama húsi. Það virtist konan nánast túlka sem stórfellda árás.

Kannski er daglegt brauð að kolvitlausir viðskiptavinir bankans mæti á staðinn fyrir níu með uppsteyt og ókvæðisorð. Kannski þarf konan sífellt að flæma slíkt fólk burt og er farin að beita fyrirbyggjandi aðgerðum, þ.e. að æsa sig við þá áður en þeir fara að berja á dyr og garga. Kannski hef ég drepið köttinn hennar í fyrra lífi eða eitthvað. Kannski átti hún bara slæman dag. Hvað veit maður? Hitt er annað mál að ég hafði frekar gaman að þessari uppákomu og mátti passa mig að hlæja ekki að konunni. En sem betur fer gerði ég það ekki því þá hefði hún eflaust steinrotað mig á staðnum.

Vaktavinna

Í sumar starfa ég í álveri í vaktavinnu. Það þýðir að ég vinn tvær helgar í mánuði þangað til skólinn byrjar aftur í haust. Unnar eru 12 tíma vaktir í fimm daga törnum og ég er á svokallaðri A-vakt, sem hefur vaktaplan langt fram í tímann eins og hinar vaktirnar, B, C og D. Á mánudagsmorgun kláraði ég síðustu næturvakt í þeirri fimm daga törn, sem innhélt tvær dagvaktir og þrjár næturvaktir. Mér virðist koma betur og betur í ljós að með þessu fyrirkomulagi missi ég nokkurn veginn af öllu í sumar. Þar sem ég var að vinna um liðna helgi missti ég t.d. af einni stórveislu. Ef gluggað er í vinnuplanið lengra fram á sumarið kemur í ljós að ég missi algerlega af verslunarmannahelginni sökum vinnu, en þá var ég búinn að 80% lofa að mæta á Mýrarboltamótið á Ísafirði. Líklega verður ekkert af því. Einnig missi ég af litlu verslunarmannahelgi sumarsins, þ.e. fyrstu helginni í júlí. Ég sá auglýsta afar spennandi tónleika í dag með Dúndurfréttum og Sinfóníunni 29.júní (flutt verður verk Pink Floyd, The Wall), leit síðan á vaktaplanið og hvað kom í ljós? Júbb, vinna. Svona mætti áfram telja, sennilega missi ég bara af öllu þetta sumarið. Veit að minnsta kosti ekki af neinum atburði sem hittist þannig á að ég missi ekki af honum, en það hlýtur að koma.

Hitinn á milli kera getur orðið nánast óbærilegur og rykið og drullan eru ekki alltaf af skornum skammti.

Kostirnir við slíka vinnu eru einnig fyrir hendi, t.d. kann ég frekar vel að meta þessi fimm daga frí inn á milli, a.m.k núna eftir fyrstu rimmuna og býst við að svo verði áfram. Kaupið er rjúkandi gott og svo er matur í boði fyrirtækisins á staðnum og kaffipásurnar eru frekar margar og stundum mjög langar (reyndar stundum of langar). Það mun reyndar væntanlega breytast fljótlega, þegar föstu starfsmennirnir fara að detta í sumarfrí einn af öðrum.